Jak picie alkoholu wpływa na mózg, wątrobę i serce?

Picie alkoholu ma wpływ na Twoje organy (1), ale stopień tego wpływu zależy od wielu czynników. Oto, co musisz wiedzieć.

Illustration of a human head with the brain exposed

Pierwszym organem, na który picie ma wpływ, jest mózg

Wszyscy odczuwamy skutki picia alkoholu inaczej, ale zwykle działanie odczuwane przez mózg pojawia się w przeciągu kilku minut. Gdy etanol dostanie się do mózgu, wchodzi w interakcję z substancjami chemicznymi i szlakami przekazu, wpływającymi na Twoje emocje i nastroje, na to jak reagujesz na przyjemność i ból oraz jak kontrolujesz koordynację ruchów, a nawet oddech (2).

Alkohol może sprawić, że będziesz mieć mniej zahamowań i będziesz bardziej rozluźniony(-a), póki pijesz z umiarem. Niemniej jednak, im więcej pijesz, tym bardziej alkohol działa hamująco. Jeśli wypijesz bardzo dużo w krótkim czasie, możesz stracić przytomność. Im mocniejszy stan upojenia alkoholowego, tym większa możliwość zapadnięcia w śpiączkę czy pzarzestania oddychania (3). Wszystkie te reakcje dotyczą różnych obszarów mózgu.

Badania wykazały, że intensywne i nadmierne picie przez dłuższy czas może zmienić strukturę mózgu (4). W przeciwieństwie do innych organów, mózg nie regeneruje się, więc wieleuszkodzeń jest nieodwracalnych. To też jeden z powodów, dla których picie w młodym wieku jest tak niebezpieczne. Ponieważ mózgi nastolatków wciąż się rozwijają, picie alkoholu może zakłócić tworzenie się połączeń mózgowych, szczególnie tych związanych z uczeniem się i pamięcią (5, 6).

Niektóre badania naukowe wykazały, że w przypadku niektórych osób starszych umiarkowane spożywanie alkoholu może mieć pozytywny wpływ na funkcjonowanie mózgu. Lekkie i umiarkowane picie może poprawić zdolności poznawcze i pamięć, a także pomóc w przypadku obniżenia sprawności umysłowej, które często obserwuje się w okresie starzenia się. (7-9).

Niemniej jednak, takie efekty nie występują u wszystkich i nie należy podejmować picia alkoholu z przyczyn zdrowotnych. Tylko wykwalifikowany specjalista w zakresie zdrowia może Ci doradzić, biorąc pod uwagę Twoje wzorce picia, zdrowie i styl życia. Osoby starsze mogą również potrzebować specjalistycznej porady na temat tego, jak picie alkoholu może wpływać na ich mózg.

Illustration of a human torso with the liver and stomach exposed

Główną rolą wątroby jest oczyszczanie organizmu

Większość wypitego alkoholu jest rozkładana w wątrobie w dwuetapowym procesie (10). Etanol zawarty w drinku jest przetwarzany na związek zwany aldehydem octowym. Ponieważ aldehyd octowy jest toksyczny dla organizmu, szybko ulega dalszemu rozkładowi i jest eliminowany z moczem.

To, ile pijesz, ma poważne skutki dla Twojej wątroby (11, 12). Enzymy w wątrobie mogą przetworzyć mniej więcej jednego drinka co godzinę, więc picie więcej i w szybszym tempie oznacza, że aldehyd octowy gromadzi się i utrzymuje, powodując uszkodzenia. U osób, które piją dużo przez dłuższy czas może wystąpić choroba zwana marskością wątroby, podczas której tkanka łączna gromadzi się w wątrobie i przestaje ona normalnie funkcjonować.

To, jaki wpływ alkohol ma na Twoją wątrobę, zależy również od innych czynników (12). Badania pokazują, że otyłość i przyjmowanie niektórych leków może uszkodzić wątrobę, czyniąc ją bardziej podatną na działanie aldehydu octowego. Jeśli martwisz się o wpływ picia na stan Twojej wątroby lub o to, jak alkohol może reagować z lekami, najlepszym sposobem na uzyskanie dokładnej, dopasowanej do Twojego przypadku porady jest skonsultowanie się z lekarzem.

Illustration of a human torso with the heart exposed

Picie alkoholu ma różny wpływ na serce w zależności od tego ile pijesz i kim jesteś

Intensywne picie alkoholu nie jest zdrowe dla serca. W krótkiej perspektywie czasowej, osoby pijące nadmiernie mogą doświadczyć nieregularnej pracy serca (13, 14) i podwyższonego ciśnienia (15) – natomiast w dłuższej perspektywie, intensywne picie może prowadzić do bardziej trwałego uszkodzenia serca, które może zagrażać życiu (16). Osobom cierpiącym na niektóre schorzenia serca zaleca się, aby w ogóle nie piły alkoholu.

Niemniej jednak badania prowadzone przez dziesięciolecia potwierdzają, że w przypadku niektórych osób dorosłych w średnim i starszym wieku picie alkoholu może być korzystne dla serca (17-19). W porównaniu z osobami, które nie piją, osoby z tych grup wiekowych, pijące z umiarem, mają niższy poziom cholesterolu i mniejsze złogi w naczyniach krwionośnych (20), co zmniejsza ryzyko chorób serca i udaru mózgu. Ale tak, jak w przypadku każdego działania alkoholu, nie dotyczy to wszystkich w jednakowym stopniu. Istotne są różne czynniki, takie jak wiek, płeć i ogólny stan zdrowia. Nawet niewielkie ilości alkoholu mogą być ryzykowne dla niektórych osób - na przykład tych, które przyjmują określone leki.

W ostatnich latach niektórzy naukowcy kwestionowali korzyści płynące z umiarkowanego picia dla zdrowia serca u osób starszych, powołując się na możliwe błędy w badaniach (21-23). Kwestią bezsporną wśród specjalistów jest jednak wpływ intensywnego picia na serce. Intensywne picie przez długi czas i upijanie się może stanowić zagrożenie i zwiększyć szanse na wystąpienie chorób serca (18). Ponieważ skutki picia są różne dla każdego, ważne jest, aby skonsultować się z lekarzem, jeśli masz pytania dotyczące picia alkoholu i jego wpływu na Twoje serce.

Czy obawiasz się o skutki picia alkoholu?